Porast civilnih žrtava u Ukrajini za 26 % u 2025. godini, tvrde istraživači

Civilne žrtve u Ukrajini uzrokovane bombardovanjem porasle su za 26 % tokom 2025. godine, što odražava pojačano rusko gađanje gradova i civilne infrastrukture, navodi globalna organizacija za praćenje sukoba Action on Armed Violence (AOAV), prenosi The Guardian.

Prema podacima AOAV-a, 2.248 civila je ubijeno, a 12.493 ranjeno u eksplozivnom nasilju u Ukrajini, na osnovu izvještaja na engleskom jeziku. Istaknuto je i da je broj žrtava po pojedinačnom napadu značajno porastao.

U prosjeku je 4,8 civila ubijeno ili ranjeno po napadu, što je 33 % više nego 2024. godine. Najteži napad dogodio se 24. juna u Dnipru, kada su ruske rakete pogodile putnički voz, stambene zgrade i škole. Ubijena je 21 osoba, dok je 314 ranjeno, među kojima 38 djece.

Upozorenja o urušavanju međunarodnih normi

Izvršni direktor AOAV-a, Iain Overton, izjavio je da ovi podaci pokazuju kako se „Ukrajina uklapa u širi kolaps suzdržanosti vidljiv u više ratova“, te da je poštivanje principa proporcionalnosti u ratu „narušeno“.

Namjerno gađanje civila ili civilne infrastrukture na način koji je nesrazmjeran direktnoj vojnoj koristi predstavlja ratni zločin. Stručnjaci upozoravaju da je princip proporcionalnosti doveden do tačke pucanja u više sukoba, uključujući Gazu, Sudan i Kongo, kao i Ukrajinu.

„Godinama svjedočimo ovom urušavanju – od Homsa do Alepa i Mariupolja, pa sve do Gaze. Ono što je sada drugačije jeste osjećaj da više ne postoji funkcionalni međunarodni poredak zasnovan na pravilima koji bi odgovorne mogao pozvati na odgovornost“, naveo je Overton.

Gotovo svakodnevni napadi dronovima i raketama

Tokom 2025. godine raketni i napadi dronovima odvijali su se gotovo svake noći širom Ukrajine, a nastavili su se i 2026. godine, ostavljajući milione ljudi s ograničenim ili nikakvim pristupom električnoj energiji, grijanju i vodi.

Najveći zračni napad od početka rata zabilježen je u noći 9. septembra, kada je Ukrajinu gađalo ukupno 805 dronova i 13 raketa.

AOAV prati civilne žrtve na osnovu izvještaja o incidentima eksplozivnog nasilja objavljenih na engleskom jeziku širom svijeta. Iako je metodologija dosljedna, stvarni broj ubijenih i ranjenih civila vjerovatno je veći, budući da medijski izvještaji na jednom jeziku ne obuhvataju sve slučajeve.

Globalni trendovi: Pad ukupnih žrtava, ali teški sukobi traju

Globalno gledano, broj civilnih žrtava smanjen je za 26 % u odnosu na desetogodišnji maksimum zabilježen 2024. godine, uglavnom zbog oktobarskog primirja u Gazi, koja je ranije bila najsmrtonosniji i najopasniji sukob za civile.

U Gazi je tokom 2025. godine zabilježeno 14.024 civilne žrtve, što je 40 % manje nego prethodne godine. Krajem prošlog mjeseca izraelska vojska je naznačila da prihvata da je broj poginulih koji su objavile vlasti u Gazi uglavnom tačan. Jedan sigurnosni zvaničnik priznao je da je od oktobra 2023. ubijeno oko 70.000 Palestinaca, što je u skladu s podacima ministarstva zdravstva u Gazi o 72.061 poginuloj i 171.715 ranjenih osoba.

Tokom 2025. godine, prema podacima ministarstva zdravstva, ubijeno je 25.718 Palestinaca, a 62.854 je ranjeno, što pokazuje da izvještaji na engleskom jeziku predstavljaju samo djelimičnu sliku stvarnog stanja.

Prema AOAV-u, širom svijeta je tokom 2025. godine zabilježeno 45.358 civilnih žrtava, u odnosu na 61.353 godinu ranije. Od toga je 17.589 civila ubijeno, a 27.769 ranjeno u eksplozivnom nasilju.

Izrael odgovoran za najveći broj ubijenih i ranjenih 

Država odgovorna za najveći broj ubijenih i ranjenih u eksplozivnom nasilju bio je Izrael, neznatno ispred Rusije. Zbog uključenosti u više sukoba tokom 2025. godine, Izrael je zabilježen kao odgovoran za 35 % svih prijavljenih žrtava, dok je Rusija činila 32 %.

Ratovi u Sudanu i Mijanmaru bili su među najsmrtonosnijima nakon toga, sa ukupno 5.438, odnosno 3.178 zabilježenih žrtava.

„Širom Ukrajine, Mijanmara, Gaze i Sudana poruka je ista“, zaključio je Overton. „Kada nekažnjivost postane normalizirana, ratni zločini prestaju biti šokantni izuzeci i počinju ličiti na metodu ratovanja.“

federalna.ba