/* Preload images */ body:after { content: url(../images/close.png) url(../images/loading.gif) url(../images/prev.png) url(../images/next.png); display: none; } .lightboxOverlay { position: absolute; top: 0; left: 0; z-index: 999999; background-color: black; filter: progid:DXImageTransform.Microsoft.Alpha(Opacity=80); opacity: 0.8; display: none; } .lightbox { position: absolute; left: 0; width: 100%; z-index: 100000000; text-align: center; line-height: 0; font-weight: normal; } .lightbox .lb-image { display: block; height: auto; max-width: inherit; -webkit-border-radius: 3px; -moz-border-radius: 3px; -ms-border-radius: 3px; -o-border-radius: 3px; border-radius: 3px; border: 5px solid #fff; } .lightbox a img { border: none; } .lb-outerContainer { position: relative; background-color: white; *zoom: 1; width: 250px; height: 250px; margin: 0 auto; -webkit-border-radius: 4px; -moz-border-radius: 4px; -ms-border-radius: 4px; -o-border-radius: 4px; border-radius: 4px; } .lb-outerContainer:after { content: ""; display: table; clear: both; } .lb-container { padding: 0; } .lb-loader { position: absolute; top: 43%; left: 0; height: 25%; width: 100%; text-align: center; line-height: 0; } .lb-cancel { display: block; width: 32px; height: 32px; margin: 0 auto; background: url(../images/loading.gif) no-repeat; } .lb-nav { position: absolute; top: 0; left: 0; height: 100%; width: 100%; z-index: 10; } .lb-container > .nav { left: 0; } .lb-nav a { outline: none; background-image: url(''); } .lb-prev, .lb-next { height: 100%; cursor: pointer; display: block; } .lb-nav a.lb-prev { width: 34%; left: 0; float: left; background: url(../images/prev.png) left 48% no-repeat; filter: progid:DXImageTransform.Microsoft.Alpha(Opacity=0); opacity: 0; -webkit-transition: opacity 0.6s; -moz-transition: opacity 0.6s; -o-transition: opacity 0.6s; transition: opacity 0.6s; } .lb-nav a.lb-prev:hover { filter: progid:DXImageTransform.Microsoft.Alpha(Opacity=100); opacity: 1; } .lb-nav a.lb-next { width: 64%; right: 0; float: right; background: url(../images/next.png) right 48% no-repeat; filter: progid:DXImageTransform.Microsoft.Alpha(Opacity=0); opacity: 0; -webkit-transition: opacity 0.6s; -moz-transition: opacity 0.6s; -o-transition: opacity 0.6s; transition: opacity 0.6s; } .lb-nav a.lb-next:hover { filter: progid:DXImageTransform.Microsoft.Alpha(Opacity=100); opacity: 1; } .lb-dataContainer { margin: 0 auto; padding-top: 15px; *zoom: 1; width: 100%; -moz-border-radius-bottomleft: 4px; -webkit-border-bottom-left-radius: 4px; border-bottom-left-radius: 4px; -moz-border-radius-bottomright: 4px; -webkit-border-bottom-right-radius: 4px; border-bottom-right-radius: 4px; } .lb-dataContainer:after { content: ""; display: table; clear: both; } .lb-data { padding: 0 4px; color: #ccc; } .lb-data .lb-details { width: 85%; float: left; text-align: left; line-height: 1.1em; } .lb-data .lb-caption { font-size: 12px; font-family: Tahoma, Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; font-weight: bold; line-height: 18px; } .lb-data .lb-number { display: block; clear: left; padding-top: 10px; padding-bottom: 1em; font-size: 12px; font-family: Tahoma, Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; color: #999999; } .lb-data .lb-close { display: block; float: right; width: 30px; height: 30px; background: url(../images/close.png) top right no-repeat; text-align: right; outline: none; filter: progid:DXImageTransform.Microsoft.Alpha(Opacity=70); opacity: 0.7; -webkit-transition: opacity 0.2s; -moz-transition: opacity 0.2s; -o-transition: opacity 0.2s; transition: opacity 0.2s; } .lb-data .lb-close:hover { cursor: pointer; filter: progid:DXImageTransform.Microsoft.Alpha(Opacity=100); opacity: 1; }  >
Forma za resetovanje korisničke šifre:
Korisničko ime:
E-mail adresa:
> Život > Oko svijeta
Naselja oko Zenice stara oko 3.100 godina
Objavljeno: 29.08.2019 10:50
Posljednja izmjena: 29.08.2019 10:52
Foto: Fena

Dosadašnja arheološka iskopavanja, koja već četiri sedmice na dvije lokacije u Zenici provode studenti iz Beča i Sarajeva predvođeni dr. Mariom Gavranovićem i mr. Edinom Bujakom, po pronađenim eksponatima svjedoče da su neka područja oko Zenice bila naseljena i prije 3.100 godina - kazao je za Fenu dr. Gavranović.

On napominje kako su prethodno na području Gradišća i Kopila, koja su predmet ovih iskopavanja, u oktobru i novembru prošle godine izvršili geomagnetna snimanja iz zraka te da su već i ti snimci dali nagovjestili moguće zanimljiva arheološka nalazišta.

"Sada smo se odlučili da pristupimo i iskopavanju na tim lokalitetima, na kojima smo i pronašli jako zanimljive eksponate. Ima puno keramike, željeznih predmeta, kamenog oružja… Sve to svjedoči da je, recimo, naselje Kopilo bilo naseljeno i do drugog stoljeća prije Krista", ističe bečki arheolog Gavranović.

Pronađeni su skeleti životinja - svinja, krava, koza… - koje su uzgajali tadašnji stanovnici, a kako se Kopilo nalazi na visini od 600 metara, dok su gradine u naselju Gradišće i na preko 900 metara nadmorske visine, Gavranović zaključuje da su se naselja u tom periodu, uglavnom, gradila na visokim pozicijama.

"Ljudi su išli u brda, jer je, vjerovatno, rijeka Bosna tada bila močvara, odnosno nije imala svoje korito. Naš je cilj da u narednom periodu istražimo kompletno zeničko područje, na nekih 15-ak lokacija, kako bismo rasvjetlili proces naseljavanja ovih prostora tokom bronzanog doba", kaže Gavranović.

U naselju Gradišće pronađene su dvije grobice, dva tumula, zatim i potpuno novo prahistorijsko naselje - Ravna gradina. U jednoj grobnici, ističe sarajevski arheolog Bujak, pronašli su ljudske kosti te keramiku koja se s umrlim zakopavala u grobnicama.

"Na području Zenice nalazi se petnaest poznatih lokaliteta", gradina iz brončanog i željeznog doba, ali je do sada bilo istraživano samo Kopilo.

Ovo su i prva arheološka iskopavanja na području Zenice u proteklih pedesetak godina, što je također interesantno. U projektu učestvuju i studenti arheologije iz Austrije i Bosne i Hercegovine pa to ovom projektu daje i edukativnu dimenziju, kaže Bujak.

Svi nalazi, napominje on, a nakon što budu izvršene dodatne radio-karbonske analize nad ljudskim i životinjskim skeletima, zatim metalurške analize metalnih predmeta, analize keramičkih predmeta… ostat će u Muzeju grada Zenice.

"To će obogatiti kolekciju arheološkog materijala muzeja, a posjetioci će se moći upoznati sa dalekom prošlošću ovih krajeva", kaže Bujak.

Naredna će istraživanja, najavljuje Bujak, također biti usmjerena prema prahistorijskim naseljima u Gradišću, gdje su nalazi šest gradina.

Lokalitet Vrh Negraja u Gradišću, na kojem su tokom kopanja rovova u proteklom ratu pronađene kompletne keramičke posude te koje se nalazi na 925 m/nv, ujedno je, ističe Bujak, zeničko naselje iz tog perioda koje se nalazi i na najvišoj nadmorskoj visini.

"Riječ je o fantastičnom arheološkom materijalu, koji je, eto, pronađen savim slučajno. Posude su izuzetno lijepe i u cjelosti sačuvane zahvaljujući činjenici da potiču iz kasnog brončanog doba, odnosno da su 3.000 godina bile zakopane u zemlji", kaže Bujak.

Istraživanja zajednički vrše Muzej grada Zenice i Institut za evopsku i orijentalnu arheologiju Austrijske akademije nauka iz Beča, koji finansira iskopavanja, a Ministarstvo obrazovanja, nauke kulture i sporta Vlade ZDK, kojim rukovodi ministar Spahija Kozlić, osiguralo je smještaj za 15-ak učesnika, koliko ih svakodnevno sudjeluje u ovom međunarodnom projektu.

federalna.ba/Fena

Najčitanije
Najnovije
Vrh